Q&A Verdrag inzake het Verbod op Kernwapens
1) Wat is het Verdrag inzake het Verbod op Kernwapens (TPNW)?
Het Verdrag inzake het Verbod op Kernwapens (TPNW) is een internationaal verdrag dat tot doel heeft het gebruik, de ontwikkeling, de productie, het testen, het bezit, het gebruik en de dreiging met het gebruik van kernwapens te verbieden. Het verdrag werd aangenomen op 7 juli 2017 in het kader van de Verenigde Naties en werd op 22 januari 2021 van kracht nadat het door 50 landen was geratificeerd. Momenteel hebben 96 staten het verdrag ondertekend.
Belangrijke bepalingen van het TPNW zijn onder meer:
- Verbod op het bezit: Het verdrag verbiedt de aangesloten staten kernwapens te ontwikkelen, te produceren, te verwerven, te bezitten of te stationeren, direct of indirect.
- Geen steun aan kernwapens: Het verdrag verbiedt staten om deelneming aan en assistentie bij verboden activiteiten toe te staan, waardoor het indirecte gebruik van kernwapens wordt ontmoedigd.
- Verplichtingen inzake humanitaire hulp en milieubescherming: Het verdrag legt verplichtingen op aan de staten om slachtoffers van kernwapenactiviteiten te helpen en milieu-impact te verminderen.
- Voorlichting en bewustwording: Het TPNW benadrukt de noodzaak om voorlichting en bewustwording te bevorderen over de gevaren van kernwapens en de voordelen van het verdrag.
2) Wat is de positie van België tegenover het TPNW?
Het Belgische lidmaatschap bij de NAVO maakt engageren met het verdrag ingewikkeld. Er is grote druk van de NAVO om het verdrag zo min mogelijk te erkennen. Dit betekent echter niet dat dit verboden is of dat België het NAVO verdrag zou schenden wanneer het het TPNW zou ondertekenen. Als soevereine staat is België vrij om te kiezen of ze zich aansluit in functie van het nationaal belang.
Tot nu toe is de officiële positie van de Belgische regering dat ondanks dat ze streeft naar totale kernontwapening, ze niet gelooft dat het TPNW het correcte instrument is voor kernontwapening.
België is wel lid van het Nucleair Non-Proliferatie Verdrag (NPV) dat ook een verdrag is met kernontwapening als doel. België heeft zich onder dit verdrag verplicht tot stappen in de richting van nucleaire ontwapening. Dit verdrag kan volgens Pax Christi en andere internationale vredesorganisaties in harmonie bestaan naast het TPNW en elkaar versterken.