Actueel

Federaal parlement over Belgische positie VN-onderhandelingen kernwapenverbod

Het federale parlement buigt zich op 14 maart 2017 over de vraag of België moet deelnemen aan historische VN-onderhandelingen over een kernwapenverbod. De federale regering wil deze onderhandelingen boycotten. De Belgische Coalitie tegen Kernwapens roept België op om alsnog deel te nemen aan de onderhandelingen over een kernwapenverbod. 

Op 27 maart 2017 starten de Verenigde Naties in New York onderhandelingen over een nieuw internationaal verbodsverdrag op kernwapens. Op 14 maart buigt het federale parlement zich tijdens een hoorzitting over de Belgische positie. Willem Staes, beleidsmedewerker Veiligheid en Ontwapening bij Pax Christi Vlaanderen, neemt deel aan de hoorzitting. Hij vertegenwoordigt er ook de Belgische Coalitie tegen Kernwapens[1].

België, dat een twintigtal Amerikaanse kernwapens huisvest op Kleine Brogel,  wil de onderhandelingen over een kernwapenverbod boycotten en nieuwe gevechtsvliegtuigen uitrusten met kernwapens. In België bestaat nochtans een groot maatschappelijk draagvlak tegen kernwapens. De jongerenvoorzitters van de vijf grootste Vlaamse partijen, het Europees Parlement, Amnesty International België, het Rode Kruis België, Greenpeace België en meer dan 250 Belgische artsen spraken de afgelopen maanden hun steun voor een kernwapenverbod uit.

Nieuwe nucleaire wapenwedloop

Een nieuw verbodsverdrag staat niet gelijk aan onmiddellijke en volledige nucleaire ontwapening, maar is een logische volgende stap richting kernwapenvrije wereld. Bedoeling van het nieuwe verdrag is om kernwapens verder te stigmatiseren en zo de druk op de kernwapenstaten (die allen grootschalige moderniseringen van hun nucleaire arsenalen plannen) te verhogen om volledig te ontwapenen. Een verbodsverdrag heeft bovendien een onmiddellijke en concrete impact op de financiering en ontwikkeling van kernwapens.

Zo’n nieuwe dynamiek is dringend nodig om een nieuwe nucleaire wapenwedloop te vermijden. Steeds meer landen raken immers in toenemende mate gefrustreerd over het gebrek aan ontwapening van de kernwapenstaten. Sinds 1945 is er ook veelvuldig sprake geweest van het bijna-gebruik (bewust of incidenteel) van kernwapens, en ontkwam de wereld tientallen keren op het nippertje aan een nucleaire ramp of oorlog. Militaire experts waarschuwen daarnaast voor diefstal of nucleaire cyberhacking door terroristen.

De enige manier om het gevaar op zo’n nucleaire catastrofe te vermijden, is het verbieden en vervolgens elimineren van kernwapens. Op een moment dat zowel de VS als Rusland ermee dreigen hun nucleaire arsenalen te versterken, is een nieuw verbodsverdrag dringend nodig. ‘Terwijl de kernwapenstaten duizenden miljarden investeren in de lange termijn modernisering van hun kernwapens blijft België zich koppig verzetten tegen diplomatieke onderhandelingen om kernwapens te elimineren. Dat is totaal onverantwoord: hoelang wil België nog Russische roulette blijven spelen met kernwapens?’, stelt Willem Staes van Pax Christi Vlaanderen.  

België moet kleur bekennen

Aangezien minstens 123 landen de verbodsonderhandelingen steunen, is het bovendien niet de vraag of een verbodsverdrag er komt maar wel wat voor vorm dergelijk verdrag aanneemt. Door de onderhandelingen te boycotten, verspeelt België elke kans om het verbodsverdrag mee vorm te geven. NAVO-bondgenoot Nederland zal daarentegen wél deelnemen aan het diplomatieke proces, juist omdat het wil wegen op de uiteindelijke vorm van het verbodsverdrag.

België moet dus dringend kleur bekennen. 123 landen willen een diplomatiek proces opstarten, terwijl 5 kernwapenstaten duizenden miljarden besteden aan de modernisering van hun nucleaire arsenalen en een eeuwigdurend recht op het bezet van kernwapens opeisen. ‘Een nieuw verbodsverdrag is geen radicale stap, maar een logische volgende bouwsteen naar een kernwapenvrije wereld. Aan België de keuze: volhardt het in zijn nucleaire boosheid, of kiest het er alsnog voor aan de juiste kant van de geschiedenis te staan?’, besluit Pieter Teirlinck van Vrede Vzw. 

Contact: Willem Staes, Pax Christi Vlaanderen, willem.staes@paxchristi.be, 02/536 11 26, 0476/348177.

Zie ook:

  • Making Nuclear Disarmament Great Again: Waarom België moet deelnemen aan multilaterale onderhandelingen over een kernwapenverbod’ (14 februari 2017).
  • FAQ: Zes vragen en antwoorden over een internationaal verbodsverdrag op kernwapens’ (26 oktober 2016).

[1] De Belgische Coalitie tegen Kernwapens is een coalitie van Vlaamse en Franstalige vredesorganisaties die ijveren voor een internationaal verbod op kernwapens. Ze maakt deel uit van de International Campaign to Abolish Nuclear Weapons (ICAN), een internationale coalitie die meer dan 400 organisaties uit 100 landen verzamelt.

Foto: Muurschildering van Tatsuya Tomizawa, bestaande uit duizenden gevouwen kraanvogels. Tim Wright/Creative Commons.